Dulaglutyd (Dulaglutide)
Dulaglutyd (Dulaglutide) to lek peptydowy stosowany w leczeniu cukrzycy typu 2. Należy do grupy leków określanych jako agoniści receptora GLP-1, które wpływają na hormonalne mechanizmy regulujące poziom glukozy we krwi oraz kontrolę apetytu.
Dulaglutyd został opracowany i jest sprzedawany przez firmę Eli Lilly and Company pod nazwą handlową Trulicity.
Lek podaje się w postaci iniekcji raz w tygodniu. Stosowany jest w celu poprawy kontroli glikemii u dorosłych pacjentów z cukrzycą typu 2, zazwyczaj w połączeniu z modyfikacją stylu życia oraz innymi lekami przeciwcukrzycowymi.
Ze względu na swój mechanizm działania dulaglutyd był również badany pod kątem wpływu na masę ciała oraz czynniki ryzyka chorób sercowo-naczyniowych.
Jak działa dulaglutyd (Dulaglutide)
Dulaglutyd działa jako agonista receptora GLP-1, naśladując działanie naturalnego hormonu glukagonopodobnego peptydu-1 (GLP-1).
Aktywacja tego szlaku może:
stymulować wydzielanie insuliny, gdy poziom glukozy we krwi jest podwyższony
zmniejszać wydzielanie glukagonu, hormonu zwiększającego poziom glukozy we krwi
spowalniać opróżnianie żołądka, co pomaga ograniczać poposiłkowe wzrosty glukozy
zwiększać sygnały sytości, co może prowadzić do zmniejszenia ilości spożywanego pokarmu
Dzięki tym mechanizmom dulaglutyd pomaga regulować metabolizm glukozy oraz równowagę energetyczną organizmu.
Cząsteczka dulaglutydu została zaprojektowana tak, aby wydłużyć czas półtrwania leku w organizmie, dzięki czemu możliwe jest jego stosowanie raz w tygodniu, przy jednoczesnym utrzymaniu stałej aktywacji receptora GLP-1.
Badania kliniczne i dane naukowe
Dulaglutyd był oceniany w wielu badaniach klinicznych dotyczących leczenia cukrzycy typu 2. W badaniach analizowano między innymi:
poprawę wartości HbA1c oraz ogólnej kontroli glikemii
zmiany masy ciała i markerów metabolicznych
wpływ na ryzyko zdarzeń sercowo-naczyniowych u osób z cukrzycą
Duże badania kliniczne wykazały, że dulaglutyd może znacząco poprawiać kontrolę poziomu glukozy we krwi oraz może zmniejszać ryzyko niektórych zdarzeń sercowo-naczyniowych u pacjentów z wysokim ryzykiem.
Uzyskane wyniki doprowadziły do zatwierdzenia dulaglutydu przez główne organy regulacyjne jako leku stosowanego w leczeniu cukrzycy typu 2.
Dulaglutyd (Dulaglutide): możliwe działania niepożądane
Ponieważ dulaglutyd wpływa na układ pokarmowy oraz procesy metaboliczne, najczęściej zgłaszane działania niepożądane mają charakter żołądkowo-jelitowy. Do możliwych działań niepożądanych należą:
nudności
wymioty
biegunka
zmniejszenie apetytu
dyskomfort w jamie brzusznej
Objawy te najczęściej pojawiają się na początku terapii i mogą stopniowo ustępować wraz z adaptacją organizmu do leczenia.
W rzadkich przypadkach zgłaszano poważniejsze działania niepożądane, dlatego leczenie dulaglutydem powinno odbywać się pod nadzorem wykwalifikowanego personelu medycznego.
Materiały referencyjne:
– Dulaglutide: First Global Approval, Sanford, 2014 – Drugs (Springer, AdisInsight), https://link.springer.com/article/10.1007/s40265-014-0320-7
– Dulaglutide and cardiovascular outcomes in type 2 diabetes (REWIND), Gerstein et al., 2019 – The Lancet, https://www.thelancet.com/journals/lancet/article/PIIS0140-6736(19)31149-3/abstract
– Effect of dulaglutide 3.0 and 4.5 mg on weight in patients with type 2 diabetes, Bonora et al., 2021 – Diabetes, Obesity and Metabolism (AWARD‑11), https://dom-pubs.onlinelibrary.wiley.com/doi/am-pdf/10.1111/dom.14465